حدیث روز
امام علی (ع) می فرماید : هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬ خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است.

افزونه جلالی را نصب کنید. 4 ذو الحجة 1443 Tuesday, 5 July , 2022 ساعت ×
اسلام و مراسم حج
۲۴ اسفند ۱۴۰۰ - ۱۱:۱۷
شناسه : 16132
0
منبع : پرسمان قرآن
پ
پ

آیا مراسم حج یک رسم جاهلی و متعلق به ما قبل اسلام است؟

چه تفاوتی بین کعبه (که نماد پرستش خداست) و پرستش بتها وجود دارد؟ سؤال شما را می توان در حوزه های زیر مورد بررسی قرار داد: ۱. تاریخچه حج: بنابر برخی روایات، قدمت مراسم حج به پیش از خلقت حضرت آدم (علیه السلام) و طواف فرشتگان به دور بیت المعمور برمی گردد.(۱) پس از هبوط حضرت آدم نیز بنای کعبه توسط آن حضرت و با امر خداوند متعال صورت گرفت(۲)، شاهد آن نیز آیاتی مانند آیه ۹۶ سوره آل عمران است که می فرماید: «إِنَّ أَوَّلَ بَیْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذی بِبَکَّهَ مُبارَکاً وَ هُدىً لِلْعالَمینَ» در این آیه شریفه خداوند اولین خانه روی زمین را که هم مبارک است و هم سبب هدایت انسانها، کعبه معرفی می کند. پس از طوفان نوح (علیه السلام) و ناپدید شدن کعبه، تجدید بنای آن به حضرت ابراهیم (علیه السلام) محول گردید. خداوند در مورد این تجدید بنا می فرماید: «وَ إِذْ یَرْفَعُ إِبْرَاهِمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَیْتِ وَ إِسْمَاعِیلُ رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّکَ أَنتَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ»؛ و [یاد کنید] زمانى که ابراهیم و اسماعیل پایه‏ هاى خانه کعبه را بالا مى‏ بردند [و به پیشگاه حق مى ‏گفتند:] پروردگارا! [این عمل را] از ما بپذیر که تو شنوا و دانایى.(۳)

بنابراین مراسم حج ریشه الهی داشته و به دستور خداوند متعال صورت گرفته است، نه اینکه صرفا عملی باشد که توسط اعراب جاهلی مرسوم شده باشد. البته خود اعراب و برخی زائران کعبه در دوران جاهلیت، مراسم و مناسک خرافی را با میراث انبیاء پیشین مخلوط کرده و انجام می دادند که با بعثت پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله) خرافات جاهلی از مناسک حج زدوده شد. ۲. حکمت حج: درست است که خداوند می فرماید: «فَأَیْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ»؛ به هر طرف روى کنید به سوى خدا روى آورده ‏اید.(۴) اما برای مصالحی مانند: حفظ وحدت امت اسلامی، امتحان مسلمین، پرورش روح خشوع و فروتنی، تمرین ساده زیستی و یکرنگی مسلمان ها، درک عفو و بخشش خداوند و … تشریع حج عقلانی و توجیه پذیر خواهد بود. بنابراین، قبله واحد و طواف بدور آن، نه تنها قابل قیاس با بت پرستی نیست، بلکه به دلیل تشریع الهی عین توحید است؛ چرا که عامل وحدت و جمع شدن مسلمان ها برای عبادت خداوند است و خود اصلا موضوعیت ندارد؛ به خلاف بت ها که مشرکین برای آن ها موضوعیت قائل بوده و خود بت را عبادت می کردند. لذا کعبه نماد و وسیله پرستش نیست، بلکه محل و جهت پرستش خداست. کما این که مبارزه با شیطان و سنگ زدن به او مخصوص حج و مراسم رمی جمرات نیست بلکه رمی جمرات نمادی برای مبارزه با شیطان در طول زندگی هر مسلمان است و این مبارزه و یا جهاد اکبر تا زمان حیات انسان ادامه خواهد داشت.

__________

(۱) علل الشرایع، ترجمه ذهنی تهرانی، ج۲، ص۳۱۱.

(۲) همان.

(۳) بقره/۱۲۷.

(۴) بقره/ ۱۱۵.

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت سایت اسلام اصیل، منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.